انجمن مهندسين شيمي آمريكا مهندسي شيمي را به صورت زير تعريف كرده است : « مهندسي شيمي عبارتست از كاربرد اصول علوم فيزيكي همراه با مباني اقتصادي و روابط انساني در زمينه هايي كه مستقيماّ به فرآيندها و دستگاههاي لازمه مربوط مي باشند و در آنها ماده به منظور تغيير در حالت، تركيب يا مقدار انرژي تحت عمل قرار داده شود . »
همچنين تعرف ستاد انقلاب فرهنگي ايران از مهندسي شيمي به صورت زير مي باشد :
« فن كاربرد علوم پايه در جهت پياده نمودن فرآيندهاي شيميايي و فيزيكي در مقياس صنعتي . »
بنابراين و با توجه به تعاريف فوق ، مهندسي شيمي را مي توان تلفيقي از علوم گوناگون مانند رياضي ، شيمي و فيزيك دانست كه با در نظر گرفتن فاكتورهاي اقتصادي ، توليد صنعتي يك فرآورده از طريق فرآيند هاي شيميايي و فيزيكي در مقياس زياد را طراحي و رهبري مي كند .
با نگاهي دقيق تر مي توان ويژگي ها و توانايي هاي موجود در مهندسي شيمي را به طور خلاصه به صورت زير دسته بندي كرد :
- شناخت و بررسي فرآيندهاي فيزيكي و شيميايي متوالي در مسير توليد .
- طراحي سيستمها و دستگاههاي مورد نياز در اين مسير .
-بهينه كردن سيستم از نظر اقتصادي و كيفيت فرآورده ها و …
به نظر مي آيد كه با توانايي هاي بالا ، مهندسي شيمي مي تواند كاربردهاي فراواني در عرصه هاي صنعتي و در زمينه هاي گوناگون داشته باشد . و حقيقت نيز چنين بوده و مهندسي شيمي كاربردهاي بسيار زيادي در موارد مختلف دارد . از جمله اين كاربردها مي توان به موارد زير اشاره كرد :
- صنايع نفت ، گاز و پتروشيمي
-صنايع شيميايي ( رنگ ، مواد شوينده و … )
- صنايع كاني غير فلزي (سيمان ، گچ ، شيشه ، سراميك و …)
- صنايع سلولزي ( كاغذ،مقوا، چوب )
- صنايع غذايي و دارويي
-صنايع فرآوري چرم و پوست
- تصفيه آب و پساب و…
باوجود كاربردهاي فراوان مهندسي شيمي ، اين رشته همواره در حال بسط و توسعه بوده و هر روزه افقهاي جديدتري در پيش روي اين رشته قرار مي گيرد . يكي از جديدترين زمينه هاي به وجود آمده ، مهندسي بيوتكنولوژي مي باشدكه در قسمت بعد اين گفتار به بحث در مورد اين زمينه جديد علمي- تكنولوژيكي مي پردازيم
همچنين تعرف ستاد انقلاب فرهنگي ايران از مهندسي شيمي به صورت زير مي باشد :
« فن كاربرد علوم پايه در جهت پياده نمودن فرآيندهاي شيميايي و فيزيكي در مقياس صنعتي . »
بنابراين و با توجه به تعاريف فوق ، مهندسي شيمي را مي توان تلفيقي از علوم گوناگون مانند رياضي ، شيمي و فيزيك دانست كه با در نظر گرفتن فاكتورهاي اقتصادي ، توليد صنعتي يك فرآورده از طريق فرآيند هاي شيميايي و فيزيكي در مقياس زياد را طراحي و رهبري مي كند .
با نگاهي دقيق تر مي توان ويژگي ها و توانايي هاي موجود در مهندسي شيمي را به طور خلاصه به صورت زير دسته بندي كرد :
- شناخت و بررسي فرآيندهاي فيزيكي و شيميايي متوالي در مسير توليد .
- طراحي سيستمها و دستگاههاي مورد نياز در اين مسير .
-بهينه كردن سيستم از نظر اقتصادي و كيفيت فرآورده ها و …
به نظر مي آيد كه با توانايي هاي بالا ، مهندسي شيمي مي تواند كاربردهاي فراواني در عرصه هاي صنعتي و در زمينه هاي گوناگون داشته باشد . و حقيقت نيز چنين بوده و مهندسي شيمي كاربردهاي بسيار زيادي در موارد مختلف دارد . از جمله اين كاربردها مي توان به موارد زير اشاره كرد :
- صنايع نفت ، گاز و پتروشيمي
-صنايع شيميايي ( رنگ ، مواد شوينده و … )
- صنايع كاني غير فلزي (سيمان ، گچ ، شيشه ، سراميك و …)
- صنايع سلولزي ( كاغذ،مقوا، چوب )
- صنايع غذايي و دارويي
-صنايع فرآوري چرم و پوست
- تصفيه آب و پساب و…
باوجود كاربردهاي فراوان مهندسي شيمي ، اين رشته همواره در حال بسط و توسعه بوده و هر روزه افقهاي جديدتري در پيش روي اين رشته قرار مي گيرد . يكي از جديدترين زمينه هاي به وجود آمده ، مهندسي بيوتكنولوژي مي باشدكه در قسمت بعد اين گفتار به بحث در مورد اين زمينه جديد علمي- تكنولوژيكي مي پردازيم
