مادر بزرگ پدری شكسپیر هم ایرانی بود!
بزرگمهر شرفالدین
احتمالاً در هنگام خواندن این یادداشت مجبور میشوید بارها و بارها دندانتان را از روی خشم به هم بفشارید. بزرگمهر شرفالدین سنگدلانه شماری از محبوبترین صفات و خصلتهای ما ایرانیان را زیر سؤال میبرد و انگشت اتهام را از غافلگیرانهترین راه ناجوانمردانه سوی ما میگیرد و عصبانیكنندهتر اینجاست كه در برخی مواقع و البته به باور خودش در بیشتر مواقع حق با اوست! یك هفته دندان روی جگر بگذارید و این مطلب را چند باری بخوانید (و بخوانیم) تا هفته دیگر حق او را كف دستش بگذاریم.
تحریریه چلچراغ
روزنامهها را كه ورق میزنی، حرف تازهای نیست. حرفهای خبرگزاریهای بزرگ بار دیگر نشخوار شدهاند و مصاحبههای تكراری و عكسهای تكراری بقیه جاها را پر كردهاند. اما در لابهلای این صفحات كسالتآور، گاه گاه ستونهایی هم پیدا میشوند كه خوانندههای ایرانی را سر ذوق بیاورند و باد به سینه آنها بیاندازند: كشف ایرانیهایی كه خارج از كشورشان به موفقیتهایی دست یافتهاند و ما تا امروز روحمان هم از آن خبردار نبوده. آیا میدانستی صاحب بزرگترین سایت تجاری اینترنت (EBay) یك ایرانی است، یا فلان فوتبالیست كه در آن تیم اروپایی بازی میكند مادری ایرانی دارد. گاه با خودم فكر میكنم ما جز این كشفیات پراكنده در قارههای دور چه حرفی برای گفتن داریم.
نمیخواهم تاریخمان را به صلابه بكشم و از این حرف بزنم كه ما ایرانیها، چگونه ما شدیم یا ایران ما چه حرفی برای گفتن دارد. مدتهاست كه دیگر حوصله این حرفهای تكراری را ندارم. علاوه بر این من نسبت به وضعیت امروز ایران چندان هم بدبین و منفی باف نیستم. مثلاً شخصاً معتقدم جوانان ایرانی نسبت به جوانهای كشورهای منطقه رویكردی عمیقتر به وقایع دنیای اطراف دارند، چرا كه هر چه باشد ما از معدود كشورهای منطقه هستیم كه تجربه یك تحول سیاسی را پشت سر گذاشتهایم و لااقل برای بهتر بودن اندكی تلاش كردهایم.
گفتارهای پراكنده این مقاله درباره مزیتهای ایران بر كشورهای همسایه هم نیست، چرا كه اگر با دیدگاهی واقع بینانه نگاه كنیم، میبینیم ایران در عرصه فرهنگ بینالملل آن قدرها هم شناخته شده نیست. از همه كسانی كه افتخارشان این است كه مدونا اشعار مولانا (رومی) را به زبان انگلیسی خوانده، عذرخواهی میكنم.
آینده ایران ما به كجا خواهد انجامید؟ این سؤال در ذهنهای ماست. هفته پیش در یك گردهمایی دوستانه بحث طبق معمول به اینجا كشید كه چه بلایی بر سر هویت ایرانی ما آمده است. من حرفهایم را درباره هویت متمایز جوان ایرانی در منطقه تكرار كردم، اما اكثریت جمع معتقد بودند ایران به هیچ وجه به جایگاهی كه «شایسته» آن بوده دست نیافته و نسبت به كشورهای منطقه بسیار عقب مانده است. در این مواقع معمولاً ایران با كشورهای عربی همسایه مقایسه میشود كه در چند سال اخیر از نظر تكنولوژیك جهشی چشمگیر كردهاند.
ادامه دارد.