maniiii07
عضو جدید
یکی از مهمترین عوامل تخریب تجهیزات صنعتی، پدیدهٔ خوردگی است که به عنوانیکی از زیانبارترین آفت های صنایع مطرح می گردد. این زیان ها به حدی اهمیت دارد کهتحقیق در حوزه های مربوط به فناوری های کنترل خوردگی، بخش عظیمی از پژوهش ها وتحقیقات کشورهای پیشرفته را به خود اختصاص داده است. این مطالعات به تدویناستراتژی ها, قوانین، آییننامهها و روشهای مؤثری در زمینهٔ پیشگیری و رفع اثراتخوردگی منجر شده که تحت عنوان "مدیریت خوردگی" مورد مطالعه قرار میگیرند. در کشور ما نیز به دلیل جایگیری صنایع نفت، گاز و پتروشیمی، در مناطق مستعدپدیدهٔ خوردگی, بررسی این پدیده و مدیریت آن، از اهمیت فوق العاده ای برخوردار میباشد
خوردگی، فرآیندی طبیعی است که فلزات را مورد حمله قرارمی دهد. از آنجایی که فلزات، مصرف گسترده ای در جهان امروزی دارند، خوردگی تبدیلبه پدیده ای شده که اطراف ما را احاطه کرده است. وسایل خانه، اتومبیل، تجهیزاتصنعتی و لوله های نفت و گاز مورد حمله خوردگی قرار می گیرند و این پدیده ضررهایمالی فراوانی را موجب می گردد.
به عنوان مثال, مسالهٔ خوردگی در کشور کانادا در فاصلهزمانی ۱۹۷۷ تا ۱۹۹۶، ۱۰ بار باعث نشتی خطوط لوله و ۱۲ بار باعث انفجار گردیده که از جهاتیاهمیت این موضوع را تا حدی آشکار می سازد. گزارشات خرابی های حاصل از خوردگی نشانمی دهد که علل وقوع این پدیده عمدتاً بر اثر کوتاهی های مصیبت بار در لوله کشی هاو ساخت و نصب تجهیزات می باشد که منجر به انفجار، آتش گرفتن و منتشرشدن مواد سمیدر محیط زیست می گردد. علاوه بر آن مخارجی نظیر، جایگزین کردن تجهیزات خورده شده،تعطیلی و خاموشی واحدها به دلیل جایگزینی تجهیزات خورده شده، ایجاد اختلال درفرآیندها به دلیل خوردگی تجهیزات و عدم خلوص محصولات فرایندی به دلیل نشت ناشی ازخوردگی در اتلاف محصولات مخزن هایی که مورد حمله خوردگی قرار می گیرند، از مهمترینهزینه ها و زیان های حاصل از خوردگی می باشد.
ضرر سالانهٔ اثرات خوردگي در ایالات متحده و اروپا حدود ۳.۱ درصد تولیدناخالص داخلی برآورد می گردد که طبق آمار، خسارات خوردگی که طی ۲۲ سال گذشته درصنایع آمریکا رخ داده، چیزی حدود ۳۸۰ میلیارد دلار می باشد. میانگین سالانه این خسارت ها حدود۱۷ میلیارد دلار است که از کل هزینهٔ سوانح طبیعی از قبیل زلزله، سیل و آتش سوزیدر این کشور بیشتر می باشد.
از هزینه های فوق الذکر (۳۸۰ میلیارد دلار)،۷ میلیارد دلار سهم لوله های انتقال مایعات و گازها، ۹.۴۷ میلیارد دلار هزینهٔخوردگی در واحدهای فراورش و ۶.۸ میلیارد دلار متعلق به صنایع پالایشگاهی و مجتمع هایگاز و پتروشیمی می باشد. همچنین بنابر آمار ارائه شده ۱۵ تا ۲۰ درصد از نشتیها در تاسیسات صنعت نفت به دلیل خوردگی می باشد.
پژوهش ها نشان می دهد با رعایت ضوابط و اصول مربوطه میتوان از ۷۰ درصد این خسارت ها جلوگیری کرد. طبق گزارش انستیتو باتل با اعمال سادهٔدانش و تکنولوژی موجود، از یک سوم هزینه های خوردگی صنایع جلوگیری به عمل می آید.نکتهٔ دیگری که غالباً مورد غفلت قرار می گیرد این است که خسارات غیرمستقیم خوردگیدر برخی موارد به مراتب بیشتر از خسارات مستقیم آن می باشد. به عنوان نمونه، تعویضپروانهٔ پمپ سانتریفوژ نه تنها هزینه ای برای تعمیر خود قطعه ایجاد می کند، بلکهقطع جریان در فرآیند، باز و بسته شدن پمپ و هزینه دستمزد را نیز به دنبال دارد.
در کنار این خسارات، هدررفتگی و تضییع مواد و آلودگی هایناشی از آن که در نتیجه خوردگی به وجود می آید، باعث بروز نتایج وخیمی در رابطه باایمنی و محیط زیست می گردد.
تحلیل داده های حاصل از ضایعات هیدروکربن ها نشان می دهدکه خوردگی به لحاظ آماری دومین عامل ایجاد این هدررفتگی می باشد. اهمیت مواردذکرشده به حدی است که در قوانین فدرال ایالات متحده، بر لزوم نصب و ارائهراهکارهای کنترل خوردگی به وسیله متصدیان خطوط لوله تاکید گردیده و عدم پیروی ازاین قوانین مشمول مجازات های مدنی و جنایی شده است. همچنین در سایر صنایع از جملهنفت، گاز و پتروشیمی نیز راهکارهای علمی، تکنولوژیکی و حقوقی جهت جلوگیری از خطراتو هزینه های خوردگی در دست مطالعه و تصویب می باشد.
پیشگویی آهنگ خرابی تجهیزات در اثر خوردگی و تخمین هزینههای آن عنصری نامعین است که می توان با استفاده از سیسستم های مدیریت خوردگی تاحدودی آن را کنترل نمود. مدیریت خوردگی با هدف صیانت از سرمایه، مسئولیت کنترلخوردگی و روش های پایش و حفاظت تاسیسات در تمامی جنبه ها را جهت پایداری و پویاییبه عهده دارد و همواره از ابزار و روش های پیشرفته در رسیدن به این مقصود بهره میگیرد.
به وسیلهٔ مدیریت خوردگی، فرآیند خوردگی از ابتدای مرحلهطراحی تاسیسات تا هنگام سرویس دهی آنها به صورت فعال مدیریت می گردد. به عنوانمثال یک مهندس طراح، از طریق این مدیریت از اطلاعات لازم در زمینهٔ خوردگیبرخوردار می گردد تا سازه هایی را با عمر مفید و طولانی طراحی نماید یا با استفادهاز اطلاعات به دست آمده از خوردگی های رخ داده در طراحی های پیشین، مراحل بعدی کاررا اصلاح کند.